{"id":10613,"date":"2025-07-22T09:56:22","date_gmt":"2025-07-22T09:56:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/?p=10613"},"modified":"2025-07-22T09:56:28","modified_gmt":"2025-07-22T09:56:28","slug":"pusula-dergisi-haziran-2025-sayisi-saglik-bolumu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/tr\/pusula-dergisi-haziran-2025-sayisi-saglik-bolumu\/","title":{"rendered":"PUSULA DERG\u0130S\u0130 HAZ\u0130RAN 2025 SAYISI- SA\u011eLIK B\u00d6L\u00dcM\u00dc"},"content":{"rendered":"\n<p>ANNE S\u00dcT\u00dc VE EMZ\u0130RME<\/p>\n\n\n\n<p>Anne s\u00fct\u00fc ve do\u011fumdan sonra gelen ilk sar\u0131 s\u00fct, bebek i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir. Anneden \u0130lk 5 g\u00fcn i\u00e7inde az miktarda salg\u0131lanan sar\u0131 renkli kolostrum (ilk s\u00fct) ad\u0131n\u0131 verdi\u011fimiz anne s\u00fct\u00fc protein, vitamin ve mineral a\u00e7\u0131s\u0131ndan zengindir. Besinsel de\u011ferinden ziyade ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 koruyucu olmas\u0131 as\u0131l i\u015flevidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bebe\u011fin ilk a\u015f\u0131s\u0131 olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z kolostrum, enfeksiyonlara kar\u015f\u0131 koruyucudur. \u0130lk gelen s\u00fct olan kolostrumun besleyici \u00f6zellikleri y\u00fcksektir, bu nedenle kolostrum at\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Bebe\u011fin ilk besininin kolostrum olmas\u0131 onun ileride mide ve ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 korunmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Daha sonras\u0131nda s\u00fct\u00fcn bile\u015fimi baz\u0131 de\u011fi\u015fikliklere u\u011framaya ba\u015flar.<\/p>\n\n\n\n<p>Anne s\u00fct\u00fc, bebe\u011finizin hayat\u0131n\u0131n ilk aylar\u0131nda ihtiya\u00e7 duydu\u011fu t\u00fcm besinleri i\u00e7eren en do\u011fal besin kayna\u011f\u0131d\u0131r. Bebeklerin fiziksel ve zihinsel geli\u015fimleri i\u00e7in hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Anne s\u00fct\u00fc, bebekler i\u00e7in do\u011fal bir antibiyotik g\u00f6revi g\u00f6r\u00fcr. Bu mucizevi s\u00fct, bebe\u011fi hastal\u0131klara kar\u015f\u0131 korur ve bebe\u011finiz i\u00e7in ilk alt\u0131 ay boyunca tek ba\u015f\u0131na bile yeterli olan tek besindir. Anne s\u00fct\u00fcne e\u015f de\u011fer herhangi bir g\u0131da veya mama yoktur. Anne s\u00fct\u00fc y\u00fcksek laktoz oran\u0131 nedeniyle tatl\u0131 ve ya\u011f miktar\u0131 nedeniyle kremsi bir k\u0131vamdad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Anne s\u00fct\u00fc bebek i\u00e7in en iyi, en taze, en do\u011fal ve en temiz besindir. Bebe\u011fin geli\u015fimi s\u00fcresince de\u011fi\u015fen ihtiya\u00e7lar\u0131na uygun olarak s\u00fct\u00fcn i\u00e7eri\u011fi de de\u011fi\u015fmektedir. Anne s\u00fct\u00fc ekonomiktir, her zaman uygun s\u0131cakl\u0131kta ve k\u0131vamdad\u0131r. Herhangi bir haz\u0131rl\u0131k gerektirmez ve zahmetsizdir. Anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn \u00fcretimi arz-talep ili\u015fkisine ba\u011fl\u0131d\u0131r, ne kadar emzirilirse o kadar s\u00fct \u00fcretilir. Anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn %87&#8217;sini olu\u015fturan su, s\u00fct \u00fcretiminin artmas\u0131 i\u00e7in t\u00fcketilmesi gereken ba\u015fl\u0131ca besindir.<\/p>\n\n\n\n<p>Her annenin s\u00fct\u00fc kendi bebe\u011fini b\u00fcy\u00fctmeye yetecek kadar enerji ve besin \u00f6gesi i\u00e7ermektedir. \u00d6zel sebepler olmad\u0131\u011f\u0131 takdirde anne s\u00fct\u00fc bebe\u011fin b\u00fcy\u00fcmesini sa\u011flar. Anne s\u00fct\u00fc, bile\u015fimindeki besin \u00f6\u011feleri ile adeta bir sa\u011fl\u0131k deposudur. \u0130\u00e7eri\u011finde bulunan protein, ya\u011f, vitamin ve mineraller; bebe\u011finizin b\u00fcy\u00fcme ve geli\u015fimi i\u00e7in gereken her \u015feyi sa\u011flar. \u00d6rne\u011fin anne s\u00fct\u00fcndeki proteinler, kolayca sindirilebilir ve bebe\u011finizin kas ve doku geli\u015fimini destekler. Besinsel de\u011ferlerinin yan\u0131nda anne s\u00fct\u00fc vitaminler, sindirim enzimleri, hormonlar ve bebe\u011fi hastal\u0131klardan koruyan antikorlar\u0131 da bar\u0131nd\u0131r\u0131r. Bebe\u011fin ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemini destekleyen anne s\u00fct\u00fc, bebe\u011fin gelecekteki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde de olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7l\u00fc etkilere sahiptir. Ayr\u0131ca bebe\u011fe yararlar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra annen i\u00e7in de faydal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Anne s\u00fct\u00fc, kad\u0131n v\u00fccudunda \u00f6zel olarak tasarlanm\u0131\u015f bezlerde \u00fcretilir ve depolan\u0131r. Bu bezler meme bezleri olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r ve her iki memede de bulunur. Meme bezleri, meme dokusunun i\u00e7inde bulunan k\u00fc\u00e7\u00fck yap\u0131lar ve kanallar sistemidir. Gebelik d\u00f6neminin ortalar\u0131nda meme dokusunun salg\u0131 bezlerinden s\u00fct\u00fcn temel yap\u0131 ta\u015flar\u0131ndan olan laktoz ve proteinlerin b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 \u00fcretilmeye ba\u015flan\u0131r. Ger\u00e7ek anlamda anne s\u00fct\u00fc \u00fcretimi do\u011fumdan hemen sonra olur. Do\u011fum yapan kad\u0131nda s\u00fct salg\u0131s\u0131, do\u011fumu izleyen 24-72 saat i\u00e7erisinde ba\u015flar. S\u00fct salg\u0131s\u0131 ba\u015flamadan \u00f6nce memelerde \u015fi\u015flik, lokal \u0131s\u0131 art\u0131\u015f\u0131, sertle\u015fme ve hafif a\u011fr\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Emzirme; bir annenin bebe\u011fini anne s\u00fct\u00fc ile beslemesi, bebe\u011fin emme refleksini kullanarak annenin memesinden s\u00fct almas\u0131d\u0131r. Yeni do\u011fan bebeklerin beslenmesinde en do\u011fal ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 y\u00f6ntemdir. Emzirme gayet do\u011fal bir olayd\u0131r. Emzirme s\u0131ras\u0131nda anne, bebe\u011fiyle g\u00f6z temas\u0131<\/p>\n\n\n\n<p>kurarak ona sevgi ve g\u00fcven duygusu a\u015f\u0131lar. Emzirme yoluyla \u00e7ocuk s\u0131cakl\u0131k, korunma duygusu, huzur gibi duygular\u0131 hisseder. Emzirmek, annenin bebe\u011fine, bebe\u011fin de anneye verdi\u011fi en g\u00fczel hediyedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Emzirme, sadece bebek i\u00e7in de\u011fil anne i\u00e7in de bir\u00e7ok sa\u011fl\u0131k avantaj\u0131 sunar. Annenin do\u011fum sonras\u0131 toparlanmas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r, rahmin eski boyutuna d\u00f6nmesine yard\u0131mc\u0131 olur ve do\u011fum sonras\u0131 kanamay\u0131 azalt\u0131r. Ayr\u0131ca emziren annelerde meme ve yumurtal\u0131k kanseri riskinin azald\u0131\u011f\u0131 bilimsel olarak kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r. Anne rahminin eski hale d\u00f6nme s\u00fcrecine yard\u0131mc\u0131 olurken meme ve yumurtal\u0131k kanserine yakalanma riskini de azalt\u0131r. Emzirme d\u00f6neminde ba\u015fta oksitosin ve prolaktin olmak \u00fczere hormonlar de\u011fi\u015fim halindedir ve s\u0131k s\u0131k fiziksel temas halinde olmak annenin psikolojisini olumlu y\u00f6nde etkileyebilir. Anne s\u00fct\u00fc verirken anne v\u00fccudu oksitosin hormonu salg\u0131lar. Bu hormon, annede rahatlama hissi yarat\u0131r ve stresi azalt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc saklama ko\u015fullar\u0131, bu de\u011ferli besinden en y\u00fcksek oranda yararlanmak i\u00e7in \u00f6nemlidir. Anne s\u00fct\u00fc sa\u011f\u0131ld\u0131ktan sonra hemen bebe\u011fe verilmek zorunda de\u011fildir. Zaten s\u00fct sa\u011fma makineleri ve s\u00fct sa\u011fma pompalar\u0131, annenin bebe\u011fin yan\u0131nda olamad\u0131\u011f\u0131 zamanlarda da bebe\u011fin ana s\u00fct\u00fc ile beslenmesi i\u00e7indir. Anne s\u00fct\u00fcn\u00fc saklamak i\u00e7in \u00f6ncelikle s\u00fct temiz bir ortamda sa\u011f\u0131lmal\u0131 ve s\u00fct saklama po\u015fetleri, cam kavanozlar veya biberon gibi uygun kaplarda saklanmal\u0131d\u0131r. Kaplar\u0131n \u00fczerine mutlaka tarih ve sa\u011f\u0131lan saat yaz\u0131lmal\u0131d\u0131r. Sa\u011f\u0131lan anne s\u00fct\u00fc oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131nda 3 saat, buzdolab\u0131 raf\u0131nda 4 oC\u2019de 3 g\u00fcn, derin dondurucuda -18 oC alt\u0131nda 3 ay saklanmal\u0131d\u0131r. \u0130\u00e7inde anne s\u00fct\u00fc olan kap, s\u0131cak su dolu ba\u015fka bir kab\u0131n i\u00e7ine konarak s\u00fct\u00fcn \u0131l\u0131nmas\u0131 sa\u011flan\u0131p bebe\u011fe verilmelidir.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc (WHO) ve UNICEF, bebeklerin ilk alt\u0131 ay sadece anne s\u00fct\u00fc ile beslenmesini ve alt\u0131 aydan sonra ise uygun ek g\u0131dalarla birlikte emzirmenin iki ya\u015f\u0131na kadar s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesini \u00f6nermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Nagihan Aga<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ANNE S\u00dcT\u00dc VE EMZ\u0130RME Anne s\u00fct\u00fc ve do\u011fumdan sonra gelen ilk sar\u0131 s\u00fct, bebek i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir. Anneden \u0130lk 5 g\u00fcn i\u00e7inde az miktarda salg\u0131lanan sar\u0131 renkli kolostrum (ilk s\u00fct) ad\u0131n\u0131 verdi\u011fimiz anne s\u00fct\u00fc protein, vitamin ve mineral a\u00e7\u0131s\u0131ndan zengindir. Besinsel de\u011ferinden ziyade ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 koruyucu olmas\u0131 as\u0131l i\u015flevidir. Bebe\u011fin ilk a\u015f\u0131s\u0131 olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z kolostrum,<\/p>\n<div class=\"read-more\"><a href=\"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/tr\/pusula-dergisi-haziran-2025-sayisi-saglik-bolumu\/\" title=\"Read More\">Read More<\/a><\/div>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":10614,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[44,94,88],"tags":[],"class_list":{"0":"post-10613","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-alt-kurullar","8":"category-fotograflar","9":"category-haberler"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10613"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10613"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10613\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10615,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10613\/revisions\/10615"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10614"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10613"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10613"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10613"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}