{"id":12332,"date":"2026-07-13T07:49:41","date_gmt":"2026-07-13T07:49:41","guid":{"rendered":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/?p=12332"},"modified":"2026-07-13T07:49:49","modified_gmt":"2026-07-13T07:49:49","slug":"pusula-dergisi-haziran-2026-sayisi-egitim","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/tr\/pusula-dergisi-haziran-2026-sayisi-egitim\/","title":{"rendered":"PUSULA DERG\u0130S\u0130 HAZ\u0130RAN 2026 SAYISI- E\u011e\u0130T\u0130M"},"content":{"rendered":"\n

HAFIZA VE TEKRAR YAPMANIN \u00d6NEM\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u0130nsano\u011flu, d\u00fcnyaya geldi\u011fi andan itibaren sahip oldu\u011fu \u00f6zelliklerin neler oldu\u011funu her zaman merak etmi\u015ftir. \u0130\u015fte \u00f6\u011frenme de bu noktada devreye girer. Ancak \u00f6\u011frenmenin olu\u015fabilmesi i\u00e7in daha \u00f6nceden sahip oldu\u011fumuz bilgileri kullanmak zorunda kalabiliriz. Bu bilgilerin sakland\u0131\u011f\u0131 yer ise haf\u0131zam\u0131zd\u0131r. \u00d6zetle haf\u0131zam\u0131z olmazsa, bilgileri kaydedemeyiz ve kay\u0131tl\u0131 bilgiler olmazsa da yeni bilgilere ula\u015famay\u0131z. Her seferinde ilk ba\u015ftan ba\u015flamak zorunda kal\u0131r\u0131z ve bu durum b\u00f6yle devam eder.<\/p>\n\n\n\n

Peki haf\u0131za nedir ve nas\u0131l bir yap\u0131ya sahiptir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u015eimdi bu sorulara cevap vererek haf\u0131zay\u0131 a\u00e7\u0131klamaya ba\u015flayal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

Psikolojide haf\u0131za, bir organizman\u0131n bilgiyi depolama, saklama ve sonras\u0131nda geri \u00e7a\u011f\u0131rma yetene\u011fi olarak tan\u0131mlan\u0131r. Tan\u0131mdan yola \u00e7\u0131karak haf\u0131zam\u0131z\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 ve bilginin geri \u00e7a\u011fr\u0131lmas\u0131 s\u00fcrecinde \u00fc\u00e7 ana safhaya rastlar\u0131z. Bunlar:
A- Kodlama ve Kaydetme
B- Depolama
C- Geri \u00c7a\u011f\u0131rma veya Hat\u0131rlama<\/p>\n\n\n\n

Bilginin \u0130\u015flenmesi ve Depolanmas\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Duyu organlar\u0131 ile aktar\u0131lan bilgilerin k\u0131sa s\u00fcreli bellekten uzun s\u00fcreli belle\u011fe aktar\u0131lmas\u0131ndaki ba\u015fl\u0131ca kurallardan biri bireyin, al\u0131nan bilgiye kar\u015f\u0131 istekli ve merakl\u0131 olmas\u0131d\u0131r. \u0130steksiz al\u0131nan bilgilerin uzun s\u00fcreli haf\u0131zada kalma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n

Kodlama ve kaydetme safhas\u0131nda bilgiler organizmada i\u015flenir ve birle\u015ftirilir. Depolama safhas\u0131nda bilginin kayd\u0131 olu\u015fturulur. Ancak depolama i\u015flemi de \u00fc\u00e7 farkl\u0131 t\u00fcrden ibarettir.<\/p>\n\n\n\n

En k\u0131sa s\u00fcrede haf\u0131zada kalma \u00f6zelli\u011fine sahip olan ve uyar\u0131c\u0131y\u0131 ilk kar\u015f\u0131layan duyu organlar\u0131 sayesinde olu\u015fan Duyusal Haf\u0131za, duyusal haf\u0131zadan elde edilen bilgilerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131n aktar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 fakat burada da en fazla bir dakika saklanabildi\u011fi K\u0131sa S\u00fcreli Haf\u0131za ve son olarak istenilen bilgileri uzun s\u00fcre (hatta baz\u0131lar\u0131n\u0131n \u00f6m\u00fcr boyu) kaydedebilme yetene\u011fine sahip olan Uzun S\u00fcreli Haf\u0131za\u2019d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7al\u0131\u015fma metodlar\u0131n\u0131n haf\u0131zaya etkisi nedir? Nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131rsa bilgiler haf\u0131zada daha fazla kal\u0131rlar?<\/p>\n\n\n\n

Bu sorunun cevab\u0131n\u0131 y\u00fczdelik olarak a\u00e7\u0131klamak gerekirse:
\u2022 Okuduklar\u0131m\u0131z\u0131n %10\u2019unu
\u2022 \u0130\u015fittiklerimizin %20\u2019sini
\u2022 G\u00f6rd\u00fcklerimizin %30\u2019unu
\u2022 Hem i\u015fitip hem g\u00f6rd\u00fcklerimizin %50\u2019sini
\u2022 S\u00f6ylediklerimizin %80\u2019ini
\u2022 Uygulama yaparak s\u00f6ylediklerimizin %90\u2019\u0131n\u0131 hat\u0131rlayabiliriz.<\/p>\n\n\n\n

Dolay\u0131s\u0131yla \u00f6\u011frenme s\u00fcrecinde ne kadar \u00e7ok duyumuzu kullan\u0131rsak \u00f6\u011frenme ve hat\u0131rlama becerimiz de o kadar artar. Ancak duyu organlar\u0131 ile aktar\u0131lan bilgilerin k\u0131sa s\u00fcreli bellekten uzun s\u00fcreli belle\u011fe aktar\u0131lmas\u0131ndaki ba\u015fl\u0131ca kurallardan biri bireyin, al\u0131nan bilgiye kar\u015f\u0131 istekli, merakl\u0131 olmas\u0131d\u0131r. \u0130steksiz al\u0131nan bilgilerin uzun s\u00fcreli haf\u0131zada kalma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Di\u011fer bir kural ise tekrard\u0131r. Tekrar ne kadar sistematik yap\u0131l\u0131rsa bilginin uzun s\u00fcreli haf\u0131zaya ge\u00e7i\u015fi de o kadar rahat olur.<\/p>\n\n\n\n

Ancak tekrar yaparken hat\u0131rlat\u0131lmas\u0131 gereken iki konu vard\u0131r. Bunlardan birisi a\u015f\u0131r\u0131, d\u00fczensiz tekrar\u0131n bireye zarar verebilece\u011fi ger\u00e7e\u011fidir. Bunun nedeni, beynin ayn\u0131 uyar\u0131c\u0131ya s\u00fcrekli \u015fekilde maruz kalmas\u0131ndan kaynaklanan s\u0131k\u0131lma duygusudur. Dolay\u0131s\u0131yla tekrarlar aral\u0131kl\u0131 ve m\u00fcmk\u00fcnse farkl\u0131 derslerden olu\u015fmal\u0131d\u0131r. \u0130kinci konu ise tekrarlar\u0131n yatmadan \u00f6nce veya uyand\u0131ktan hemen sonra yap\u0131lmas\u0131n\u0131n, bilgilerin haf\u0131zada daha rahat kalabilece\u011fi ger\u00e7e\u011fidir. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re yatmadan \u00f6nce yap\u0131lan tekrar, REM (yani bireyin r\u00fcya g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6nem) d\u00f6neminde salg\u0131lanan baz\u0131 hormonlar\u0131n yeni bilgilerin peki\u015fmesine yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funu ve beynin son al\u0131nan bilgileri uyku halinde tekrar edebildi\u011fini g\u00f6stermi\u015ftir. Ayr\u0131ca sabah uyand\u0131\u011f\u0131m\u0131z anda zihnimiz a\u00e7\u0131k oldu\u011fundan dolay\u0131 yapaca\u011f\u0131m\u0131z tekrarlarda bilgilerin haf\u0131zam\u0131zda daha rahat yerle\u015fti\u011fini de fark edebiliriz. Sistematik tekrar\u0131n bir di\u011fer gere\u011fi olan g\u00fcnl\u00fck, haftal\u0131k ve ayl\u0131k tekrarlar\u0131 da mutlaka yapmal\u0131y\u0131z. Aksi takdirde unutmayal\u0131m ki tamamen \u00f6\u011frendi\u011fimiz bir bilginin g\u00fcn sonunda ortalama %80\u2019ini unutabiliriz.<\/p>\n\n\n\n

G\u00fc\u00e7l\u00fc bir haf\u0131za i\u00e7in yap\u0131lacak ba\u015fka \u015feyler de vard\u0131r elbette. Mesela zihinsel faaliyetlerinizi s\u0131n\u0131rlamay\u0131n ve yeni \u015feyler \u00f6\u011frenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n, stresinizi olabildi\u011fince kontrol alt\u0131nda tutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n \u00e7\u00fcnk\u00fc stres, haf\u0131zan\u0131n en b\u00fcy\u00fck d\u00fc\u015fmanlar\u0131ndan biridir. Uykunuzu mutlaka d\u00fczenli hale getirin, m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca d\u00fczenli spor yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n, sosyal ili\u015fkiler kurmay\u0131 deneyin ve son olarak sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131za dikkat edin. Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131za zarar veren maddelerden de uzak durun.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

HAFIZA VE TEKRAR YAPMANIN \u00d6NEM\u0130 \u0130nsano\u011flu, d\u00fcnyaya geldi\u011fi andan itibaren sahip oldu\u011fu \u00f6zelliklerin neler oldu\u011funu her zaman merak etmi\u015ftir. \u0130\u015fte \u00f6\u011frenme de bu noktada devreye girer. Ancak \u00f6\u011frenmenin olu\u015fabilmesi i\u00e7in daha \u00f6nceden sahip oldu\u011fumuz bilgileri kullanmak zorunda kalabiliriz. Bu bilgilerin sakland\u0131\u011f\u0131 yer ise haf\u0131zam\u0131zd\u0131r. \u00d6zetle haf\u0131zam\u0131z olmazsa, bilgileri kaydedemeyiz ve kay\u0131tl\u0131 bilgiler olmazsa da yeni<\/p>\n

Read More<\/a><\/div>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":11480,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[94,88],"tags":[],"class_list":{"0":"post-12332","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-fotograflar","8":"category-haberler"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12332"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12332"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12332\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12333,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12332\/revisions\/12333"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11480"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12332"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12332"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12332"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}