{"id":12598,"date":"2026-09-16T07:58:32","date_gmt":"2026-09-16T07:58:32","guid":{"rendered":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/?p=12598"},"modified":"2026-09-16T07:58:41","modified_gmt":"2026-09-16T07:58:41","slug":"pusula-dergisi-agustos-2026-sayisi-beslenme-bilimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/tr\/pusula-dergisi-agustos-2026-sayisi-beslenme-bilimi\/","title":{"rendered":"PUSULA DERG\u0130S\u0130 A\u011eUSTOS 2026 SAYISI-BESLENME B\u0130L\u0130M\u0130"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>\u0130K\u0130 K\u0130\u015e\u0130L\u0130K YEMEK DE\u011e\u0130L, \u0130K\u0130 CAN \u0130\u00c7\u0130N \u0130K\u0130 KAT B\u0130L\u0130N\u00c7<br>ANNE &#8211; \u00c7OCUK BESLENMES\u0130 SER\u0130S\u0130 &#8211; 2<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bir Bebe\u011fin \u0130lk Sofras\u0131: Gebelik D\u00f6neminde Beslenmenin Alt\u0131n Kurallar\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp; Gebelik s\u00fcreci, bir kad\u0131n\u0131n hayat\u0131ndaki en \u00f6nemli d\u00f6nemlerden biridir. Gebelik, yaln\u0131zca bebe\u011fin b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc dokuz ayl\u0131k bir d\u00f6nem de\u011fildir. Anne aday\u0131n\u0131n kan hacminden ba\u011f\u0131rsak hareketlerine, hormonlar\u0131ndan metabolizmas\u0131na kadar neredeyse b\u00fct\u00fcn fizyolojisinin yeniden d\u00fczenlendi\u011fi ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir s\u00fcre\u00e7tir. Sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir gebelik ge\u00e7irmek, annenin kendisi ve bebe\u011fin geli\u015fimi i\u00e7in kritik \u00f6neme sahiptir. Anne karn\u0131nda olan bebe\u011fin tek besin kayna\u011f\u0131 annesidir. Bebe\u011fin sa\u011fl\u0131kl\u0131 olarak d\u00fcnyaya gelmesi annenin de ya\u015fam\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde s\u00fcrd\u00fcrebilmesi i\u00e7in gebelik d\u00f6neminde beslenme di\u011fer d\u00f6nemlerdeki beslenmeden \u00e7ok daha \u00f6nemlidir. \u201c\u0130ki canl\u0131\u201d olma i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fc ve annelik d\u00fcrt\u00fcs\u00fcyle her istenileni yemek bu d\u00f6nemde yap\u0131lacak en b\u00fcy\u00fck hatalardan biridir. Bu nedenle asl\u0131nda gebelikte temel soru \u201c\u0130ki ki\u015filik mi yemeliyim?\u201d de\u011fil, \u201cYedi\u011fim besinler benim ve bebe\u011fimin ihtiya\u00e7 duydu\u011fu yap\u0131 ta\u015flar\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor mu?\u201d olmal\u0131d\u0131r. Gebelik beslenmesinin ana prensibi: Daha fazla yemek de\u011fil, daha fazla besin de\u011feri elde etmektir. \u00d6rne\u011fin bir avu\u00e7 kuruyemi\u015f veya meyve; ayn\u0131 kalori miktar\u0131ndaki bir protein bara g\u00f6re \u00e7ok daha de\u011ferlidir. Taze ve m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca az i\u015flenmi\u015f besinler t\u00fcketilmelidir. Ayn\u0131 zamanda kafein t\u00fcketimi de dikkat edilmesi gereken di\u011fer noktalardan biridir. Gebelikte kafein t\u00fcketiminin g\u00fcnde 200 mg&#8217;\u0131n alt\u0131nda tutulmas\u0131 \u00f6nerilir. Bu oran \u00e7ay, \u00e7ikolata, kola gibi kafein i\u00e7eren di\u011fer \u00fcr\u00fcnleri de kapsar.&nbsp; Ancak alkol t\u00fcketimi tamamen s\u0131n\u0131rlanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp; \u00c7o\u011fu anne aday\u0131 gebeli\u011fin ilk aylar\u0131ndan itibaren bebe\u011finin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layamamaktan korksa da gebeli\u011fin ilk \u00fc\u00e7 ay\u0131nda annenin ekstra kalori almas\u0131na ihtiya\u00e7 yoktur. Sadece doktorun verdi\u011fi takviyeleri ihmal etmemek gerekir. Gebeli\u011fin ilk trimester\u0131nda, hatta daha \u00f6nceden &nbsp;gebe kalma plan\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ba\u015flamak kayd\u0131yla al\u0131nmas\u0131 gerekli olan en \u00f6nemli vitamin folik asittir. Annenin ekstra kalori ihtiyac\u0131, bebek geli\u015fiminin h\u0131zland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve annenin ihtiya\u00e7lar\u0131 artmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in 4. aydan itibaren ba\u015flar. Ancak bu da anne aday\u0131n\u0131n her istedi\u011fini yiyebilece\u011fi anlam\u0131na da gelmez. Kalorinin nereden geldi\u011fi \u00e7ok \u00f6nemlidir. Esas meselenin doymak de\u011fil beslenmek oldu\u011funun fark\u0131na varmak gerekir. \u0130kinci trimester yani 4.-6. Aylar aras\u0131nda annenin kalori ihtiyac\u0131 yakla\u015f\u0131k 300-350 kkal artar. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc trimester yani gebeli\u011fin son 3 ay\u0131nda ise ekstra kalori ihtiyac\u0131 450 kkal\u2019dir. Bu d\u00f6nem annenin ve bebe\u011fin en \u00e7ok kilo ald\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemdir ve ileriki hayat\u0131nda hastal\u0131klarla sava\u015fmas\u0131na katk\u0131 sa\u011flar. A\u015f\u0131r\u0131 kilo al\u0131m\u0131 gebelik diyabeti gibi risklerle ili\u015fkili olabilir. \u00d6te yandan yetersiz kilo al\u0131m\u0131 da bebe\u011fin b\u00fcy\u00fcmesi ve erken do\u011fum a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorun yaratabilir. Dolay\u0131s\u0131yla gebelikte ama\u00e7 \u201chi\u00e7 kilo almamak\u201d de\u011fil, ki\u015finin gebelik \u00f6ncesi v\u00fccut yap\u0131s\u0131na g\u00f6re uygun aral\u0131kta ilerlemektir.&nbsp; &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>HER AY, YEN\u0130 B\u0130R BESLENME H\u0130KAYES\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Minik Mucize B\u00fcy\u00fcrken: Gebelikte Ay Ay Do\u011fru Beslenme<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Gebelik boyunca bebe\u011fin geli\u015fimi kesintisiz devam eder; ancak her d\u00f6nemde ayn\u0131 dokular ayn\u0131 h\u0131zda geli\u015fmez. \u0130lk haftalarda sinir sistemi ve temel organlar\u0131n olu\u015fumu \u00f6n plana \u00e7\u0131karken, ilerleyen d\u00f6nemlerde kemiklerin mineralizasyonu, kan yap\u0131m\u0131, beyin geli\u015fimi h\u0131z kazan\u0131r. Bu nedenle gebelik beslenmesini yaln\u0131zca \u201changi vitamin eksik olmas\u0131n?\u201d \u015feklinde d\u00fc\u015f\u00fcnmek yerine \u015fu soruyla ele almak daha anlaml\u0131d\u0131r: \u201cBebe\u011fim bu ay hangi geli\u015fim a\u015famas\u0131nda ve bu geli\u015fimi destekleyen besinler hangileri?\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><strong><u>1. AY&nbsp; &#8211; N\u00f6ral T\u00fcp, Temel Embriyonik Yap\u0131lar\u0131n Ba\u015flang\u0131c\u0131<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>\u0131: Folat \/ Fol<\/strong><strong>ik As<\/strong><strong>it<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Gebeli\u011fin ilk haftalar\u0131, bebe\u011fin gelecekteki beyin ve omurili\u011finin temelini olu\u015fturacak n\u00f6ral t\u00fcp\u00fcn geli\u015fimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan kritik d\u00f6nemdir. Folik asit, bebe\u011fin beyin ve omurili\u011finin geli\u015fimindeki n\u00f6ral t\u00fcp\u00fcn olu\u015fumunda \u00f6nemli rol oynar. Gebelik beslenmesinin belki de en kritik noktalar\u0131ndan biri, bebe\u011fin hen\u00fcz anne karn\u0131nda oldu\u011fu bile bilinmeden \u00f6nce ba\u015flayan folik asit gereksinimidir. Bu y\u00fczden gebelikten en az bir ay \u00f6nce ba\u015flanarak gebeli\u011fin ilk 12 haftas\u0131nda g\u00fcnl\u00fck en az 400 mikrogram folik asit i\u00e7eren prenatal vitamin kullan\u0131m\u0131n\u0131 \u00f6neriliyor.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Folik asit kaynaklar\u0131: <\/strong>Ispanak gibi koyu ye\u015fil yaprakl\u0131 sebzeler, avokado, mercimek, nohut, kuru fasulye, turun\u00e7giller<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong><u>2. AY &#8211; Beyin, Omurilik Ve Temel Organlar\u0131n Olu\u015fumu<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>lar\u0131: \u0130yot + B12<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci ayda embriyonun organ geli\u015fimi h\u0131zlan\u0131r. Beyin ve sinir sisteminin temel yap\u0131lar\u0131 \u015fekillenir; kalp, uzuvlar ve di\u011fer organ sistemlerinin geli\u015fimi devam eder. Bu y\u00fczden B12, B6 ve protein yeterli miktarda al\u0131nmal\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle B12, sinir sistemi ve k\u0131rm\u0131z\u0131 kan h\u00fccrelerinin olu\u015fumunda rol oynar. Gebelikte \u00f6nerilen miktar 2,6 mikrogram\/g\u00fcnd\u00fcr. \u0130yot da tiroit hormonlar\u0131n\u0131n \u00fcretimi i\u00e7in gereklidir. Tiroit hormonlar\u0131 ise fetal merkezi sinir sistemi geli\u015fiminde \u00f6nemli rol oynar. Gebelikte iyot gereksinimi yakla\u015f\u0131k 220 mikrogram\/g\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130yot kaynaklar\u0131: &nbsp;<\/strong>\u0130yotlu tuz<strong>, <\/strong>yumurta<strong>, <\/strong>s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri<strong>, <\/strong>bal\u0131k ve deniz \u00fcr\u00fcnleri<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong><u>3. AY &#8211; Organlar\u0131n \u015eekillenmesi Ve Sinir Sistemi Geli\u015fimi<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>\u0131: Demir<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Bu ay bebe\u011fin organlar\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde \u015fekillenmi\u015f olur ve olgunla\u015fma giderek daha &nbsp;\u00f6n plana \u00e7\u0131kar. Bu d\u00f6nemde annenin kan hacmi de belirgin \u015fekilde artmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131ndan demir bu aydan itibaren ayr\u0131 bir \u00f6nem ta\u015f\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc anne ile fet\u00fcs aras\u0131nda oksijen ta\u015f\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Gebelikte g\u00fcnl\u00fck demir gereksinimi yakla\u015f\u0131k 27 mg&#8217;d\u0131r. Al\u0131nan demirin emilimi C vitamini ile art\u0131rabilir. \u00d6rne\u011fin mercimek + limon basit ama iyi bir \u00f6rnektir. Burada \u00f6nemli olan bir di\u011fer nokta da karaci\u011fer t\u00fcketimidir. Karaci\u011fer demir a\u00e7\u0131s\u0131ndan zengin oldu\u011fu i\u00e7in eskiden gebelere \u00f6zellikle \u00f6nerilebiliyorken \u015fu an burada \u00f6nemli bir paradoks var; karaci\u011fer ayn\u0131 zamanda \u00e7ok y\u00fcksek miktarda retinol formunda A vitamini i\u00e7erdi\u011finden fet\u00fcs a\u00e7\u0131s\u0131ndan zararl\u0131 olabilir. Bu nedenle gebelikte karaci\u011ferden ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131n\u0131 ve retinol i\u00e7eren takviyelerin kullan\u0131lmamas\u0131n\u0131 \u00f6neriliyor. Buna ek olarak bu ay al\u0131nmaya ba\u015flayan demir takviyeleri ve hormonal de\u011fi\u015fiklikler ile kab\u0131zl\u0131k artabilir. Bu y\u00fczden meyve ve sebze t\u00fcketimi ile lif t\u00fcketimi de artt\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.&nbsp; &nbsp;Burada yan\u0131lt\u0131c\u0131 olan bir di\u011fer d\u00fc\u015f\u00fcnce ise lif t\u00fcketimini artt\u0131rmak i\u00e7in taze s\u0131k\u0131m meyve suyu t\u00fcketimidir. Gebelikte meyve suyu, smoothie ve bitkisel i\u00e7ecekler masum g\u00f6r\u00fcnse de&nbsp; y\u00fcksek miktarda do\u011fal \u015feker al\u0131nmas\u0131na neden oldu\u011fundan \u00f6nerilmez. Bu nedenle do\u011fal lif sa\u011flamak i\u00e7in g\u00fcnl\u00fck beslenmede meyveyi m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca b\u00fct\u00fcn halinde t\u00fcketmek iyi bir stratejidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Demir kaynaklar\u0131: <\/strong>K\u0131rm\u0131z\u0131 et, hindi, tavuk, bal\u0131k, mercimek, nohut, fasulye, \u0131spanak<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong><u>4. AY \u2013 \u0130skelet \u0130le Kaslar\u0131n Geli\u015fimi Ve H\u0131zl\u0131 B\u00fcy\u00fcme<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>\u0131: Protein<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci trimesterin ba\u015flamas\u0131yla birlikte bebe\u011fin b\u00fcy\u00fcmesi belirginle\u015fir. Art\u0131k yaln\u0131zca organlar\u0131n olu\u015fumu de\u011fil, dokular\u0131n b\u00fcy\u00fcmesi ve farkl\u0131la\u015fmas\u0131 \u00f6nem kazan\u0131r. Protein; kaslar\u0131n, organlar\u0131n, plasentan\u0131n, kan ve di\u011fer dokular\u0131n olu\u015fumunda kullan\u0131lan temel yap\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131r. Bu y\u00fczden bu d\u00f6nemde her ana \u00f6\u011f\u00fcnde bir protein kayna\u011f\u0131 bulunmas\u0131 iyi bir stratejidir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Protein kaynaklar\u0131: <\/strong>Yumurta, bal\u0131k, tavuk, et, yo\u011furt, peynir, mercimek, nohut, kuruyemi\u015fler<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong><u>5. AY &#8211; Kemikler ve Di\u015flerin Mineralizasyonu<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>\u0131: Kalsiyum + D Vitamini<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Gebeli\u011fin ortalar\u0131na do\u011fru bebe\u011fin iskelet sistemi giderek daha fazla mineralize olur. Kalsiyum bebe\u011fin kemik ve di\u015flerinin yap\u0131s\u0131nda temel mineraldir. 19\u201350 ya\u015f gebelerde g\u00fcnl\u00fck kalsiyum gereksinimi yakla\u015f\u0131k 1.000 mgd\u0131r. D vitamini ise kalsiyumun emilimi ve kemik geli\u015fimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemlidir. Gebelikte D vitamini gereksinimi yakla\u015f\u0131k 600 IU \/ 15 mikrogramd\u0131r. En iyi kalsiyum kayna\u011f\u0131 s\u00fct olsa da past\u00f6rize edilmemi\u015f s\u00fct ve \u00fcr\u00fcnlerinin yasak oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kalsiyum kaynaklar\u0131: <\/strong>S\u00fct, yo\u011furt, peynir, badem, susam, koyu ye\u015fil sebzeler.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong><u>6. AY &#8211; Beyin Ve G\u00f6z Geli\u015fimi<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>\u0131: Omega-3 Ya\u011f Asitleri (DHA)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci trimesterin sonlar\u0131na do\u011fru bebe\u011fin merkezi sinir sistemi ve duyusal sistemlerinin geli\u015fimi \u00f6nem kazan\u0131r. Omega-3 ya\u011f asitleri fetal beyin ve g\u00f6z geli\u015fiminde rol oynar. Bu y\u00fczden gebelikte haftada 2\u20133 kez d\u00fc\u015f\u00fck c\u0131val\u0131 bal\u0131klar\u0131n t\u00fcketilmesi \u00f6nerilir; ancak y\u00fcksek c\u0131val\u0131 bal\u0131klardan ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u00c7i\u011f bal\u0131k ve kabuklu deniz \u00fcr\u00fcnleri de gebelikte ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 enfeksiyon riski a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nerilmez. Bu nedenle gebelikte \u00e7i\u011f bal\u0131k i\u00e7eren sushi, sashimi ve benzeri \u00fcr\u00fcnlerden ka\u00e7\u0131nmak daha g\u00fcvenlidir. \u0130yi pi\u015firilmi\u015f bal\u0131kla haz\u0131rlanm\u0131\u015f sushi ise farkl\u0131 de\u011ferlendirilir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Omega-3<\/strong> <strong>kaynaklar\u0131: <\/strong>Somon, sardalya, alabal\u0131k, hamsi gibi d\u00fc\u015f\u00fck c\u0131val\u0131 bal\u0131klar<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong><u>7. AY \u2013 Beyin \u0130le Sinir Sistemi Geli\u015fimi ve Kan Yap\u0131m\u0131<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>\u0131: Gebeli\u011fin \u201cUnutulan\u201d Besin Maddesi; Kolin<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Gebelik beslenmesinde son y\u0131llarda daha fazla konu\u015fulmaya ba\u015flayan ancak h\u00e2l\u00e2 bir\u00e7ok ki\u015finin fark\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131 besinlerden biri kolindir. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc trimesterin ba\u015flamas\u0131yla fetal b\u00fcy\u00fcme h\u0131zlan\u0131r. Kolin, bebe\u011fin beyin ve sinir sistemi geli\u015fiminde \u00f6nemli rol oynar. Gebelikte g\u00fcnl\u00fck \u00f6nerilen miktar yakla\u015f\u0131k 450 mgd\u0131r. \u0130lgin\u00e7 olan bir bilgi de kolinin, bir\u00e7ok prenatal multivitaminde yeterli miktarda bulunmamas\u0131d\u0131r. Yani vitaminimi al\u0131yorum, kolin ihtiyac\u0131m kesin kar\u015f\u0131lan\u0131yor d\u00fc\u015f\u00fcncesi do\u011fru olmayabilir. Tam da bu y\u00fczden gebelerin&nbsp; her g\u00fcn yumurta yemesi gerekti\u011fi vurgulanmaktad\u0131r. Yumurta gebelik i\u00e7in son derece de\u011ferli bir protein ve kolin kayna\u011f\u0131d\u0131r. Ancak gebelikte g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi \u00f6nem kazand\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7i\u011f veya az pi\u015fmi\u015f yumurta i\u00e7eren \u00fcr\u00fcnlere dikkat edilmelidir. Ev yap\u0131m\u0131 mayonez, baz\u0131 tatl\u0131lar ve \u00e7i\u011f yumurtal\u0131 soslar risk olu\u015fturabilir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kolin kaynaklar\u0131:&nbsp; <\/strong>Yumurta, tavuk, et, s\u00fct, soya, yer f\u0131st\u0131\u011f\u0131<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong><u>8. AY &#8211; Beyin, Akci\u011ferler ve Ya\u011f Dokusu Geli\u015fimi<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>lar\u0131: Protein + Demir + Omega-3 + \u00c7inko<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Gebeli\u011fin son b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde bebe\u011fin a\u011f\u0131rl\u0131k kazanmas\u0131 h\u0131zlan\u0131r. Beyin geli\u015fimi devam eder; akci\u011ferler olgunla\u015fmaya devam eder ve ya\u011f dokusu birikimi artar. Demir yeniden bu ay \u00f6n plana \u00e7\u0131kar \u00e7\u00fcnk\u00fc demir eksikli\u011fi bu ay en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen beslenme sorunlar\u0131ndan biridir ve hem anne, hem de fet\u00fcs a\u00e7\u0131s\u0131ndan kan ve demir depolar\u0131 \u00f6nemlidir. Ayn\u0131 zamanda \u00e7inko DNA ve h\u00fccre b\u00f6l\u00fcnmesinde rol oynar. Bu y\u00fczden \u00e7inko al\u0131m\u0131 da bu ay \u00f6nem kazan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u00c7inko kaynaklar\u0131:<\/strong> Et, yumurta, s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri, baklagiller, kabak \u00e7ekirde\u011fi, kuruyemi\u015fler<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><strong><u>9. AY \u2013 Beyin ve Akci\u011fer Olgunla\u015fmas\u0131, Ya\u011f Dokusu Olu\u015fumu ile Do\u011fuma Haz\u0131rl\u0131k<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u2605 Bu Ay<\/strong><strong>\u0131n Y<\/strong><strong>\u0131ld<\/strong><strong>\u0131z<\/strong><strong>lar\u0131: Protein + Demir + Omega-3 + Kalsiyum + D Vitamini<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Son ayda bebe\u011fin organlar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fc olu\u015fmu\u015f olsa da geli\u015fim sona ermez. \u00d6zellikle: Beyin geli\u015fimi devam eder. Akci\u011ferler olgunla\u015fmaya devam eder. Ya\u011f dokusu artar. Bebek do\u011fum i\u00e7in b\u00fcy\u00fcmeye ve enerji depolamaya devam eder. Bu y\u00fczden bu d\u00f6nemde \u201ciki ki\u015filik yemek\u201d yerine besin yo\u011funlu\u011fu y\u00fcksek bir beslenme daha da \u00f6nemlidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak &nbsp;unutulmamal\u0131d\u0131r ki bir besin yaln\u0131zca bir organ\u0131 geli\u015ftirmez. \u00d6rne\u011fin: Demir sadece kana de\u011fil, beyin geli\u015fimine de katk\u0131 sa\u011flar. \u0130yot sadece tiroit i\u00e7in de\u011fil, fetal n\u00f6rogeli\u015fim i\u00e7in de \u00f6nemlidir. Protein sadece kas i\u00e7in de\u011fil, t\u00fcm fetal dokular ve plasenta i\u00e7in gereklidir. Omega-3 sadece beyin i\u00e7in de\u011fil, g\u00f6z geli\u015fimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00f6nemlidir. Folat yaln\u0131zca n\u00f6ral t\u00fcp i\u00e7in de\u011fil, DNA sentezi ve h\u00fccre b\u00f6l\u00fcnmesi i\u00e7in de gereklidir. Dolay\u0131s\u0131yla \u201changi ay hangi vitamini almal\u0131y\u0131m?\u201d sorusunun en do\u011fru cevab\u0131: Her ay b\u00fct\u00fcnsel ve \u00e7e\u015fitli beslenmek; fakat bebe\u011fin o d\u00f6nemde h\u0131zla geli\u015fen sistemleri nedeniyle belirli besin \u00f6\u011felerine \u00f6zellikle dikkat etmektir. \u0130lk aylarda folat ve n\u00f6rogeli\u015fim, ikinci trimesterde b\u00fcy\u00fcme, kemik ve beyin geli\u015fimi, son trimesterde ise beyin olgunla\u015fmas\u0131, kan yap\u0131m\u0131, akci\u011fer geli\u015fimi ve h\u0131zl\u0131 b\u00fcy\u00fcme daha fazla dikkat \u00e7eker. Fakat hi\u00e7bir ay di\u011fer besinlerin \u00f6nemini ortadan kald\u0131rmaz. Yani \u00f6zetle anne ne kadar \u00e7e\u015fitli ve dengeli beslenirse, bebe\u011fin geli\u015fimi i\u00e7in gerekli yap\u0131 ta\u015flar\u0131na ula\u015fma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 da o kadar artar. Bebe\u011fin sa\u011fl\u0131kl\u0131 geli\u015fimini belirleyen tek bir mucizevi yiyecek yoktur. As\u0131l g\u00fc\u00e7, k\u00fc\u00e7\u00fck ama do\u011fru se\u00e7imlerin dokuz ay boyunca birikmesindedir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130K\u0130 K\u0130\u015e\u0130L\u0130K YEMEK DE\u011e\u0130L, \u0130K\u0130 CAN \u0130\u00c7\u0130N \u0130K\u0130 KAT B\u0130L\u0130N\u00c7ANNE &#8211; \u00c7OCUK BESLENMES\u0130 SER\u0130S\u0130 &#8211; 2 Bir Bebe\u011fin \u0130lk Sofras\u0131: Gebelik D\u00f6neminde Beslenmenin Alt\u0131n Kurallar\u0131 &nbsp;&nbsp;&nbsp; Gebelik s\u00fcreci, bir kad\u0131n\u0131n hayat\u0131ndaki en \u00f6nemli d\u00f6nemlerden biridir. Gebelik, yaln\u0131zca bebe\u011fin b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc dokuz ayl\u0131k bir d\u00f6nem de\u011fildir. Anne aday\u0131n\u0131n kan hacminden ba\u011f\u0131rsak hareketlerine, hormonlar\u0131ndan metabolizmas\u0131na kadar neredeyse b\u00fct\u00fcn<\/p>\n<div class=\"read-more\"><a href=\"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/tr\/pusula-dergisi-agustos-2026-sayisi-beslenme-bilimi\/\" title=\"Read More\">Read More<\/a><\/div>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":12599,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[94,88],"tags":[],"class_list":{"0":"post-12598","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-fotograflar","8":"category-haberler"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12598"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12598"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12598\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12600,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12598\/revisions\/12600"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12599"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12598"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12598"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.btaytd.org\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12598"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}